Savaş, Aile ve İrfan Orga’nın Bir Türk Ailesinin Öyküsü

Ortadoğu yine şaşırtmıyor. İran'a yapılan saldırılar, yanı başımızdaki savaş gerçeğini bütün soğukluğuyla yüzümüze çarpıyor. Peki savaş sadece haritayı ve hükumetleri mi değiştiriyor? İrfan Organ'ın bir Türk ailesinin öyküsü kitabında, Osmanlı'nın son döneminde varlıklı koca konaklı bir geniş ailenin Birinci Dünya Savaşı'yla birlikte nasıl darmadağın olduğunu anlatır. Düne kadar ipek kumaşlar gümüş tepsiler, Fransız mürebbiyeler vesaire konuşulurken bir anda tek dert ocağa tüttürecek bir parça odun paylaşılamayan bir dilim kuru ekmek olur. Bütün o statü Görkem, yerine hayatta kalma mücadele bırakır. Genelde kriz anlarında, kitlelerin davranışları, stratejilerle, verilerle ölçülmeye çalışılır. Oysa o davranışların altındaki kırılma çok daha derindir ve çok daha ilkel bir yere dokunur. O meşhur ihtiyaçlar hiyerarşisinin en tepesinden bir anda en tabanına çakılıştır bu. İnsan güvende hissetmediğinde, yarın hayatta kalacağının garantisi olmadığında, estetik, statü, lüks ve benzeri tüm arzular anlamını tamamen yitirir. Bugün Ortadoğu'da ya da dünyanın herhangi bir yerinde patlayan o füzeler sadece bir Bölgedeki milyonlarca insanın dünyaya algılayış biçimini, neyi değerli bulduğunu, kurumlara olan güvenini ve bütün bir coğrafyanın psikolojisini kökünden değiştiriyor. Çünkü büyük krizler ve savaşlar sadece ekonomiyi veya siyaseti değil, anlamın kendisini de yeniden yazar. Ve insanı, aileyi, yaşanan psikolojik yıkımı okumadan ne bugünün toplumunu anlayabiliriz, ne de yarına dair tutarlı bir hikaye kurabiliriz.